Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеров Өзбекстан Республикасының Қазақстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті елшісі Бахтиер Ибрагимовпен ресми кездесу өткізді. Басқосу барысында Түркістан облысы мен Өзбекстан арасындағы стратегиялық әріптестікті барынша нығайтуға бағытталған екіжақты ынтымақтастықтың ең өзекті мәселелері кең ауқымда жан-жақты талқыланды.
Тараптар сауда-экономикалық, инвестициялық, ауыл шаруашылығы, өңдеу өнеркәсібі, мәдениет және туризм салаларындағы өзара іс-қимылды кеңейту, сондай-ақ ірі инвестициялық жобаларды бірлесіп жүзеге асыру мүмкіндіктерін саралады. Сонымен қатар, өзара тауар айналымының көлемін арттыру, шекара маңында жаңа бірлескен өндіріс орындарын құру, өңіраралық тікелей байланысты нығайту және екі елдің туристік әлеуетін бірлесе дамыту мәселелеріне ерекше назар аударылды.
Аталған бағыттағы серпінді жұмыстар Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев пен Өзбекстан Республикасының Президенті Шавкат Мирзиёев арасындағы жоғары деңгейдегі келісімдер мен мемлекетаралық бастамалар шеңберінде жүйелі түрде жүзеге асырылып келеді. Екі ел басшыларының өзара жоғары сенімі мен берік достық қарым-қатынасы өңіраралық деңгейдегі ынтымақтастықтың дамуына тың әрі қуатты серпін беріп отыр.
Өңір басшысы Нұралхан Көшеров екі бауырлас ел арасындағы әріптестіктің стратегиялық маңыздылығына тоқталып, Түркістан облысы мен Өзбекстанның шекаралас аймақтары тарихи тамырластық, мәдени сабақтастық және экономикалық тұрғыдан өте тығыз байланыста екенін атап өтті. Тараптар шекара маңы ынтымақтастығын мүлдем жаңа деңгейге көтеру, логистикалық инфрақұрылымды жетілдіру және туризм саласындағы бірлескен кластерлік жобаларды жүзеге асыру жолдарын ортаға салды.
– Қазақстан мен Өзбекстан – тарихи тамыры бір, сан ғасырлық бауырластық жібі үзілмеген көршілес мемлекеттер. Мемлекет басшыларының сындарлы достық қарым-қатынасы мен көреген саясатының арқасында елдеріміз арасындағы интеграция жаңа деңгейге көтерілді. Түркістан облысы бұл бағыттағы байланыстарды одан әрі тереңдетуге әрқашан мүдделі. Біз сауда-экономикалық, инвестициялық және мәдени-гуманитарлық салаларда кез келген бірлескен жобаларды жүзеге асыруға толықтай дайынбыз. Ынтымақтастығымыз ұзақ мерзімді әрі өзара тиімді болады деп сенеміз. Өзбекстан – біздің ең сенімді әрі бауырлас серіктесіміз. Былтыр Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев «Түркістан қаласының ерекше мәртебесі туралы» Заңға қол қойды. Бұл құжат өңірдің, оның ішінде халықаралық байланыстардың дамуына жаңа даңғыл жол ашты. Қазіргі таңда бірнеше ірі бірлескен жобалар сәтті жүзеге асуда. Сонымен қатар, Қазақстан мен Өзбекстан Президенттері қол қойған «Орталық Азия» халықаралық өнеркәсіптік кооперация орталығын құру жөніндегі Жол картасы аясында екі ел шекарасында жүйелі жұмыстар жүргізілуде, – деді облыс әкімі Нұралхан Көшеров.
Кездесу барысында Түркістан облысының инвестициялық зор әлеуеті мен тартымдылығы кеңінен таныстырылып, жаңа заманауи өндіріс орындарын ашу, шетелдік инвестицияларды тарту мәселелері қаралды. Өңір басшысы аймақта мақта-тоқыма кластерін құру бағытындағы ірі жобаның сәтті іске асқанын мысал ретінде атап өтті. Сонымен қатар, Түркістан қаласының бай тарихи-мәдени мүмкіндіктерін тиімді пайдалану және туристік инфрақұрылымды халықаралық деңгейге жеткізу бағыттарына басымдық берілді.
Өңір басшысы Түркістан облысының жалпы экономикалық әлеуетіне де тоқталып өтті. Бүгінде облыс ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру бойынша республикада көш бастап тұр. Әсіресе, ет өнеркәсібінде стратегиялық жетекші рөл атқарады. Атап айтқанда, Түркістан облысы Қазақстан бойынша ірі қара еті экспортының – 80 пайызын, ал ұсақ мал (қой-ешкі) еті экспортының – 75 пайызын жалғыз өзі қамтамасыз етіп отыр. Аймақта инвесторлар үшін өте қолайлы инвестициялық ахуал қалыптасқан. Қазіргі таңда облыста 21 индустриялық аймақ және «Turan» арнайы экономикалық аймағы (АЭА) жұмыс істейді. Бұл алаңдарда сырттан келген инвесторлар үшін ауқымды салықтық және кедендік жеңілдіктер қарастырылып, бизнес-жобаларды ешқандай кедергісіз, тиімді жүзеге асыруға барлық жағдай жасалған.
Өз кезегінде Өзбекстан елшісі Бахтиер Ибрагимов Түркістан облысының серпінді дамуы мен экономикалық әлеуетін жоғары бағалап, қос ел арасындағы достық әрі серіктестік қарым-қатынасты нығайтуға барынша күш салатынын жеткізді.
– Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы байланыс өте терең әрі берік іргетасқа құрылған. Бүкіл түркі әлемінің рухани астанасы саналатын Түркістанның орны біз үшін әрқашан ерекше. Біз өзбекстандық ірі кәсіпкерлер мен инвесторларды осы өңірге бағыттап, бірлескен бизнес бастауға шақырып келеміз. Әсіресе, туризм мен өнеркәсіптік кооперацияны дамыту – біз үшін маңызды бағыттардың бірі. Түркістанның туристік әлеуеті өте жоғары, көптеген өзбекстандықтар бұл қаланы қасиетті тәуап орны ретінде жақсы біледі және зиярат етіп келеді. Осы бағыттағы бірлескен туристік маршруттарды одан әрі дамытуға ниеттіміз, – деді Елші.
Айта кетейік, Түркістан облысында сырттан тікелей инвестиция тарту – аймақтық саясаттың ең басты басымдықтарының бірі болып табылады. Осы жүйелі жұмыстың нәтижесінде өңірде халықаралық деңгейдегі ауқымды жобалар жүзеге асуда. Ресми статистикалық мәліметтерге сүйенсек, 2025 жылдың қорытындысы бойынша Түркістан облысы мен Өзбекстан Республикасы арасындағы өзара тауар айналымы 560 млн АҚШ долларын құраған.
Екіжақты экономикалық көрсеткіштер (2025 жыл қорытындысы):
-
Жалпы тауар айналымы: 560 млн АҚШ доллары
-
Экспорт көлемі (Түркістаннан Өзбекстанға): 409,5 млн АҚШ доллары
-
Импорт көлемі (Өзбекстаннан Түркістанға): 150,5 млн АҚШ доллары
-
Тартылған тікелей инвестиция көлемі: 292,8 млн АҚШ доллары
Қазіргі таңда Түркістан облысы аумағында бірқатар ірі бірлескен жобалар кезең-кезеңімен сәтті іске асырылуда. Атап айтқанда, заманауи үлкен ет өңдеу кешенін салу жобасы, Сауран ауданындағы заманауи ауыл шаруашылығы суару жүйелерін (жабдықтарын) өндіретін зауыт және өңірдің экспорттық әлеуетін арттыратын балық шаруашылығын дамыту жобасы жоспарға сай жүргізіліп жатыр.
Кездесу қорытындысы бойынша тараптар екі ел арасындағы бауырластық байланыстар мен стратегиялық әріптестікті одан әрі нығайтуға толық дайын екендіктерін білдіріп, алдағы уақытта да өзара тиімді жаңа жобаларды бірлесе жүзеге асыруға уағдаласты.
