Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың отандық цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект саласын сапалы дамыту жөніндегі стратегиялық бастамалары аясында және Мемлекет басшысының 2026 жылды елімізде ресми түрде «Цифрландыру және жасанды интеллект жылы» деп жариялауына орай киелі Түркістан қаласында тарихи маңызы зор, жоғары ғылыми-технологиялық жоба сәтті жүзеге асырылды. Түркістан облысы әкімдігінің тікелей қолдауымен және Түркістан қаласы Оқушылар сарайының құрылғанына 5 жылдық мерейтойы аясында арнайы ұйымдастырылған «YasSat-2026: Түркістаннан ғарышқа қадам» атты инновациялық жоба аясында жергілікті талантты оқушылар өз қолдарымен құрастырып шыққан заманауи наноспутникті атмосфераның төменгі қабатына сәтті ұшырды. Бұл бірегей жоба өскелең ұрпақтың заманауи ғылымға, озық инновацияға, инженерлік өнерге, робототехника мен ғарыштық технологиялар саласына деген қызығушылығын арттыруға тікелей бағытталған. Сонымен қатар, бұл бастама мектеп оқушыларының мектеп қабырғасында алған теориялық білімдерін нақты іс-жүзінде және күрделі тәжірибеде қолдануына бірегей мүмкіндік беріп, олардың ғылыми-зерттеу, конструкторлық және өзара командалық жұмыс істеу дағдыларын жан-жақты дамытуға кең жол ашты.
Түркістан төрінде өткен осынау тарихи және салтанатты іс-шараға Түркістан облысы әкімінің орынбасары Еркебұлан Дауылбаев, Түркістан облысы білім басқармасының басшысы Ғалымжан Орынов, Түркістан облысы Цифрландыру, мемлекеттік қызметтер көрсету және архивтер басқармасының IT индустриясын дамыту бөлімінің басшысы Айтнұр Мырзагелді, сондай-ақ аймақтағы белгілі білім беру ұйымдарының басшылары, танымал отандық ғалымдар, білікті инженерлер, жас өнертапқыштардың ата-аналары мен бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері көптеп қатысты. Мерекелік шара барысында жиналған құрметті қонақтар мен сала мамандары жас өнертапқыш оқушылардың қолтаңбасынан шыққан еңбекке өте жоғары баға беріп, отандық ғылым мен озық технология саласындағы дәл осындай тәжірибелік жобалардың Тәуелсіз еліміздің интеллектуалды болашағын қалыптастыру үшін маңыздылығы мен қажеттілігін ерекше атап өтті.
Өз кезегінде сөз алған Түркістан қаласы Оқушылар сарайының директоры Индира Сарқытқызы бұл жобаның жай ғана мектепішілік қарапайым тәжірибе емес, тұтас өңір жастарының ғылыми-инновациялық әлеуетін халықаралық деңгейде көрсете алатын маңызды да іргелі бастама екенін мақтанышпен жеткізді. Ол өз сөзінде бүгін барша қауым оқушылардың үлкен ғылыми арманының нақты жүзеге асқан тарихи сәтіне куә болып отырғанын айтты. Оның мәлімдеуінше, «YasSat-2026» жобасы — Түркістан жастарының заманауи білімге, іргелі ғылымға және озық инженерияға деген шексіз құштарлығының көзбен көрерлік нақты нәтижесі болып табылады. Тәжірибелі педагог бұл жобаның дарынды балалардың болашақта білікті инженер, танымал ғалым және халықаралық деңгейдегі өнертапқыш ретінде ерте қалыптасуына үлкен шығармашылық серпін беретініне сенім білдірді.
Ғарыштық жобаға белсенді қатысқан Түркістандық оқушылар бұл жетістікке жету үшін тұтас бір оқу жылы бойы заманауи үшөлшемді 3D-модельдеу, күрделі микроконтроллерлерді бағдарламалау, сезімтал сенсорлық жүйелерді компьютерлік құрастыру және оларды түрлі деңгейдегі сынақтардан өткізіп, тестілеу бағыттары бойынша арнайы дайындалған зертханаларда тереңдетілген дайындықтан өткен болатын. Нәтижесінде жас дарындар жоғары атмосфералық қысымда нақты ғылыми зерттеу жұмыстарын дербес жүргізуге толық мүмкіндік беретін, отандық компоненттермен жабдықталған заманауи наноспутник құрылғысын өз қолдарымен құрастырып шықты.
Арнайы гелий газымен толықтай толтырылған жоғары қысымды аэростат шар арқылы көкке ұшырылған «YasSat-2026» наноспутнигі аспан әлемінде шамамен 10000 метр биіктікке, яғни стратосфераның шекарасына дейін ешқандай кедергісіз көтеріліп, жер бетінде орнатылған арнайы цифрлық қабылдау станциясына нақты уақыт режимінде маңызды ғылыми мәліметтерді тоқтаусыз жолдап отырды. Ұшқыш құрылғы атмосфераның жоғарғы қабаттарындағы ауа температурасының өзгеруін, қысым мен ылғалдылық деңгейін, сондай-ақ экологиялық ауа сапасының негізгі көрсеткіштерін өте жоғары дәлдікпен тіркеп, айналаның жоғары сапалы фотосуреттері мен бейнетүсірілім жұмыстарын сәтті жүзеге асырды. Осы бірегей ғарыштық жоба аясында жиналған құнды ғылыми деректер мен цифрлық мәліметтер алдағы уақытта Оқушылар сарайы тәрбиеленушілерінің жеке зерттеу жұмыстарына басты негіз болып, олардың республикалық ғылыми жобалар жарыстары мен беделді халықаралық байқауларда Түркістан облысы мен Қазақстанның намысын лайықты қорғауына үлкен мүмкіндік береді.
