Мемлекет басшысының тікелей тапсырмасымен қолға алынған «Ауыл аманаты» жобасы Түркістан облысының ауылдық аймақтарын дамытуда түбегейлі бетбұрыс жасаған бірегей бағдарламаға айналды. Бұл бастама ауыл экономикасына жан бітіріп, халықтың тұрмыс сапасын жақсартумен қатар, тұрғындарды тұрақты жұмыспен қамтудың қуатты тетігін қалыптастырды. Өңірдің аграрлық әлеуетін ескере отырып, 2023–2025 жылдар аралығында жобаны жүзеге асыру үшін республикалық бюджеттен жалпы сомасы 30,2 миллиард теңге қаржы бөлінді. Бұл қаражат жылдар бойынша жүйелі түрде игеріліп, нақты секторға бағытталды. Атап айтқанда, 2023 жылы 19,8 миллиард теңгеге 3 249 жоба қаржыландырылса, 2024 жылы 3 миллиард теңгеге 252 жоба іске асты. Ал 2025 жылға бөлінген 7,4 миллиард теңгенің 6,8 миллиард теңгесі қазірдің өзінде 696 жобаға беріліп, қалған қаражатты наурыз айының соңына дейін толық игеру жоспарланған.
Жобаның ауқымы мен нәтижелілігі нақты цифрлармен айқын көрініс тауып отыр. Бүгінгі таңда 6 негізгі бағыт бойынша 4 197 жобаға жалпы сомасы 29,6 миллиард теңге көлемінде несие берілді. Бұл мемлекеттік қолдаудың арқасында облыстағы шағын кәсіпкерлік субъектілерінің саны бірден 4 197 бірлікке артып, ауыл кәсіпкерлігінің жаңа толқыны пайда болды. Бағдарламаның тиімділігі тек қаржылық көрсеткіштермен ғана емес, сонымен қатар нақты өндірістік қуаттардың артуымен де өлшенеді. Мәселен, өңірде жалпы аумағы 29,3 гектарды құрайтын 593 жаңа жылыжай кешені бой көтерді. Мал шаруашылығы бағытында да ілгерілеушілік байқалып, мал басы 76 877 бірлікке ұлғайды. Ең бастысы, шикізат өндіруден дайын өнім шығаруға көшу бағытында 39 жаңа қайта өңдеу кәсіпорны іске қосылды.
Жобаның әлеуметтік маңызы орасан зор. «Ауыл аманаты» арқылы өңірде 4 563 жаңа жұмыс орны ашылып, ауыл тұрғындарының табыс табу мүмкіндігі кеңейді. Бұл өз кезегінде әлеуметтік көмекке мұқтаждықты азайтуға тікелей әсер етті: атаулы әлеуметтік көмек (АӘК) алушылар саны 441 адамға немесе 85 отбасыға қысқарды. Мамандардың есебінше, осы іске қосылған жобалардың нәтижесінде Түркістан облысында жыл сайын қосымша 30 миллиард теңгенің ауыл шаруашылығы өнімі өндірілетін болады. Бұл – аймақтың азық-түлік қауіпсіздігіне қосылған қомақты үлес.
«Ауыл аманаты» бағдарламасының тағы бір ерекше бағыты – жеке қосалқы шаруашылықтарды біріктіріп, кооперативтер құруға басымдық беруі. Соңғы үш жылда 122 ауыл шаруашылығы өндірістік кооперативіне (АШӨК) 3,19 миллиард теңге несие берілді. Кооперацияның тиімділігін нақты мысалдардан көруге болады. Мәселен, 50 мүшесі бар «МАЙТӨБЕ СҮТ» кооперативі 184,9 миллион теңге қаржыландыру алып, сүт жинау бекеті мен қайта өңдеу цехын іске қосты. Бүгінде олар өз өнімдерін балабақшаларға, оңалту орталықтары мен әлеуметтік дүкендерге жеткізіп отыр. Сол сияқты «АЯТ-АГРО.СОМ» кооперативі 29,5 миллион теңгеге өз жұмысын кеңейтіп, консервіленген өнімдерін Ресей, Өзбекстан және Қырғызстан нарықтарына экспортқа шығаруда. Бұл тәжірибелер ауылдағы ұсақ шаруашылықтардың басын қосу арқылы үлкен нарықтарға шығуға болатынын дәлелдеді.
Алдағы кезеңде де кооперативтер санын арттыру және жеке қосалқы шаруашылықтардың өндірістік әлеуетін күшейту жұмыстары жалғаса бермек. Жоба аясында жастарды кәсіпкерлікке тартуға, оларға жеңілдетілген несие беру арқылы ауылда тұрақтап қалуына жағдай жасауға ерекше мән берілуде. Жүйелі жүргізіліп жатқан бұл шаралар ауыл аумақтарының әлеуметтік-экономикалық тұрақтылығын нығайтып, өңірдің аграрлық әлеуетін жаңа биікке көтеруге негіз болады.
Бағдарламаның ашықтығы мен қолжетімділігін қамтамасыз ету мақсатында AMANATNESIE.KZ электронды платформасы іске қосылды. Өтінім беруден бастап, оны қарау және шешім қабылдауға дейінгі барлық процестердің автоматтандырылуы адами факторды барынша азайтты. Бұл цифрлық шешім сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін айтарлықтай қысқартып, қаражаттың нысаналы әрі әділ бөлінуіне кепілдік берді. Осылайша, Түркістан облысындағы «Ауыл аманаты» жобасы заманауи технологиялар мен дәстүрлі шаруашылықты ұштастыра отырып, ауыл өмірін жаңартудың озық үлгісін көрсетіп келеді. Түркістандықтар үшін бұл жоба – тұрақты табыс пен жарқын болашақтың сенімді кепілі.
